سيمان از انواع مصالح ساختماني و گردي است نرم كه داراي چسبندگي زياد بوده و به عنوان يك چسب ساختماني بكار ميرود . اين ماده مهم كه سالانه ميليونها تن از آن در كشور توليد و به مصارف گوناگون ميرسد در مقابل هوا و همچنين در زير آب خود را گرفته , استحكام بيشتري پيدا نموده و مدت دوام آن نامحدود است .
سيمان بخودي خود مقاومت زيادي در مقابل فشار نداشته , ليكن پس از تركيب با شن , ماسه و آب و تهيه ملات و بتون , با گذشت زمان مقاومت مورد نظر را ايجاد مينمايد . به عبارت ديگر سيمانها مواد چسبندهاي هستند كه قابليت چسباندن ذرات به يكديگر و به وجود آوردن جسم يكپارچه از ذرات متشكله را دارند .
از نظر علمي سيمان تركيبي است از اكسيد كلسيم (آهك) با ساير اكسيدها نظير اكسيد آلومينيوم , اكسيد سيليسيم و اكسيد آهن كه ميل تركيب با آب داشته و در مجاورت هوا و در زير آب به مرور سخت ميگردد و داراي مقاومت ميشود . اين سخت شدن مثل بستن گل هنگام از دست دادن آب نيست , بلكه واكنشي شيميايي است كه طي آن شكل جديدي از ماده پديدار ميشود و سيمان سخت شده قابليت نرم شدن مجدد با آب را ندارد .
كلمه سيمان اغلب در مفهوم كلي براي توصيف تمامي انواع مواد چسبنده بكار ميرود , ولي در مفهومي دقيقتر به مواد چسبناكي اطلاق ميگردد كه در ساختمان و بناهاي ساخته شده در مهندسي عمران بكار ميرود .
سفت و محكم شدن سيمان در نتيجه هيدراسيون (تركيب با آب) ايجاد ميگردد , كه تركيب شيميايي مخلوط سيمان با آب است و موجب تشكيل بلورهاي شبه ميكروسكوپي يا ماده شبه ژلاتيني ميگردد . سيمان ساخت و ساز بخاطر خواص تركيب با آب خود , كه حتي در زير آب نيز سفت ميشود , اغلب سيمان هيدروليكي ناميده ميشود .
لغت "سيمان" از كلمه يوناني caementum مشتق شده است كه به معني تكه تكه كردن سنگ است , يعني همانگونه كه در ملات رومي بكار ميرفته , و ارتباطي با خود ماده چسبنده ندارد .